ทิศทางราคาทองคำปี 2026: วิเคราะห์สาเหตุที่ทองคำมีพฤติกรรมคล้ายสินทรัพย์เสี่ยง

นักวิเคราะห์สินค้าโภคภัณฑ์จากธนาคาร HSBC ได้ออกมาประเมินสถานการณ์ตลาดทองคำ โดยชี้ให้เห็นว่า ราคาทองคำในปี 2026 เริ่มมีพฤติกรรมที่เปลี่ยนแปลงไปและคล้ายคลึงกับสินทรัพย์เสี่ยง (Risk Asset) มากยิ่งขึ้น ตลาดเผชิญกับแรงเทขายอย่างหนักท่ามกลางความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์ที่ทวีความรุนแรงและเงินดอลลาร์สหรัฐที่แข็งค่าขึ้น อย่างไรก็ตาม กระแสการลดการพึ่งพาเงินดอลลาร์ (De-dollarization) ในระดับโลก ยังคงเป็นปัจจัยสำคัญที่สนับสนุนให้การลงทุนทองคำเป็นทางเลือกที่ดีในระยะยาว

ความผันผวนของราคาทองคำ และปัจจัยกดดันจากเงินดอลลาร์

นักวิเคราะห์จาก HSBC Asset Management ได้ระบุในรายงานว่า การเคลื่อนไหวของราคาทองคำนับตั้งแต่เกิดความขัดแย้งในอิหร่านนั้น ผิดไปจากความคาดหวังของตลาดอย่างสิ้นเชิง ตามทฤษฎีการลงทุนแบบดั้งเดิม ความตึงเครียดทางภูมิรัฐศาสตร์และความไม่แน่นอนทางเศรษฐกิจควรจะเป็นปัจจัยบวกที่หนุนให้ราคาทองคำปรับตัวพุ่งสูงขึ้น แต่ในความเป็นจริง โลหะมีค่าสีเหลืองนี้กลับทำพฤติกรรมตรงกันข้าม โดยปรับตัวลดลงถึง 15% ภายในเดือนมีนาคมที่ผ่านมา

ปัจจัยหลักที่เข้ามากดดันตลาดคือ เงินดอลลาร์สหรัฐที่แข็งค่าขึ้นอย่างต่อเนื่อง ซึ่งถือเป็นอุปสรรคสำคัญสำหรับนักลงทุนที่ไม่ได้ใช้เงินสกุลดอลลาร์ นอกจากนี้ การปรับคาดการณ์อัตราดอกเบี้ยในทิศทางที่เข้มงวด (Hawkish) ยังเพิ่มต้นทุนค่าเสียโอกาสในการถือครองสินทรัพย์ที่ไม่มีผลตอบแทนในรูปดอกเบี้ยอย่างทองคำ HSBC มองว่า การที่ราคาทองคำมีพฤติกรรมคล้ายสินทรัพย์เสี่ยงในปี 2026 เกิดจากการที่สัดส่วนการถือครองทองคำได้เปลี่ยนมือไปยังกลุ่มนักลงทุนรายย่อยและนักลงทุนที่ใช้เลเวอเรจมากขึ้น ซึ่งนักลงทุนกลุ่มนี้มักจะถูกบังคับให้เทขายสินทรัพย์ (Liquidate) ในช่วงที่ตลาดเกิดความผันผวนหรือมีความตึงเครียดสูง

มุมมองการลงทุนระยะยาว และแรงซื้อทองคำจากธนาคารกลาง

James Steel หัวหน้านักวิเคราะห์โลหะมีค่าจาก HSBC เน้นย้ำว่า “ความผันผวน” จะเป็นคำนิยามที่สำคัญที่สุดสำหรับตลาดโลหะมีค่าในปี 2026 เขาให้สัมภาษณ์กับ CNBC โดยอธิบายว่า ความสัมพันธ์แบบผกผันระหว่างราคาทองคำและอัตราผลตอบแทนพันธบัตรรัฐบาลสหรัฐอายุ 10 ปี ได้พังทลายลงไปตั้งแต่ปี 2022 ปัจจุบัน ราคาทองคำไม่ได้ตอบสนองต่อการลดลงของอัตราดอกเบี้ยที่แท้จริงมากเท่ากับในอดีต เนื่องจากโครงสร้างตลาดเปลี่ยนไป มีแรงซื้อจากนักลงทุนรายย่อยมากขึ้น รวมถึงความเสี่ยงด้านภูมิรัฐศาสตร์ที่อยู่ในระดับสูง

ประเด็นที่น่าสนใจที่สุดคือเรื่องการกระจายความเสี่ยงและการลดการพึ่งพาเงินดอลลาร์ แม้ว่าเงินดอลลาร์จะยังคงเป็นสกุลเงินสำรองหลักของโลกต่อไปในอนาคตอันใกล้ แต่ธนาคารกลางหลายแห่งเริ่มลดความเสี่ยงโดยการหันมาซื้อทองคำเก็บสะสมเป็นทุนสำรอง ตั้งแต่ปี 2022 เป็นต้นมา ปริมาณการซื้อทองคำของธนาคารกลางพุ่งสูงกว่าค่าเฉลี่ย 10 ปีย้อนหลังถึง 2-3 เท่า ซึ่งเป็นรากฐานสำคัญที่ช่วยพยุงราคาทองคำในระยะยาว

แม้ว่าราคาทองคำจะทำสถิติสูงสุดใหม่ (New High) ไปแล้วหลายครั้งเมื่อปรับตามอัตราเงินเฟ้อ แต่การปรับตัวขึ้นอย่างรวดเร็ว (Parabolic Rally) ก็ย่อมดึงดูดความผันผวนเข้ามาในตลาดอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ นักลงทุนจึงต้องทำความเข้าใจว่า แม้ทองคำจะขึ้นชื่อว่าเป็นสินทรัพย์ปลอดภัย (Safe Haven) แต่นั่นไม่ได้หมายความว่าราคาทองคำจะไม่มีความผันผวนเลย การลงทุนทองคำในยุคนี้จึงต้องอาศัยการกระจายความเสี่ยงในพอร์ตโฟลิโออย่างรัดกุม